Шілде айында Қазақстанда 37 158 тұрғын үй мәмілесі тіркелді. Бұл маусым айымен салыстырғанда 4,9 пайызға, ал 2025 жылғы шілдемен салыстырғанда 6,5 пайызға аз. Тұрғын үй нарығындағы белсенділіктің төмендеуі әсіресе Маңғыстау облысында анық байқалды. Өңірде бір ай ішінде мәмілелер саны 33,7 пайызға қысқарған, деп жазады El.kz интернет порталы.
Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, жалпы нарықтағы көрсеткіш өткен жылғы деңгейге жақын болғанымен, шілдеде баспана сатып алу-сату белсенділігі біршама бәсеңдеген.
Жеті айдың қорытындысы бойынша Қазақстанда 225,4 мың тұрғын үй мәмілесі жасалған. Бұл 2025 жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 2,6 пайызға төмен. Яғни жыл басынан бері тұрғын үй нарығында айтарлықтай құлдырау байқалмағанымен, соңғы айдағы көрсеткіш нарықтағы белсенділіктің әлсірегенін көрсетіп отыр.
Маңғыстауда мәмілелер саны күрт азайды
Шілдеде тұрғын үй мәмілелерінің саны еліміздің 20 өңірінің 14-інде төмендеген. Солардың ішінде ең үлкен құлдырау Маңғыстау облысында тіркелді.
Өңірде шілде айында 1 786 тұрғын үй мәмілесі жасалған. Бұл маусым айымен салыстырғанда 33,7 пайызға аз. Осы көрсеткіш бойынша Маңғыстау облысы мәмілелер санының айлық төмендеуі жөнінен республикада бірінші орында тұр.
Тұрғын үй нарығындағы белсенділік Қарағанды және Түркістан облыстарында да айтарлықтай төмендеген. Қарағанды облысында мәмілелер саны 28,7 пайызға, Түркістан облысында 22,4 пайызға қысқарды.
Маңғыстаудағы көрсеткіштің бір айда осындай деңгейде төмендеуі өңірдегі тұрғын үй нарығына назар аударуды қажет етеді. Дегенмен бір жылдық көрсеткішке қарасақ, жағдай әлдеқайда тұрақты. 2025 жылғы шілдемен салыстырғанда Маңғыстау облысында тұрғын үй мәмілелерінің саны 3,5 пайызға өскен.
Бұл ретте бір айдағы төмендеу мен бір жылдағы өсімнің айырмашылығы нарықтағы өзгерістердің қысқа мерзімді сипатта болуы мүмкін екенін көрсетеді.
Ірі қалаларда да сұраныс әлсіреді
Тұрғын үй нарығының негізгі үлесі дәстүрлі түрде Алматы, Астана және Шымкент қалаларына тиесілі.
Шілдеде ең көп мәміле Алматыда тіркелді – 7 263. Екінші орында Астана – 6 999 мәміле. Үшінші орында Қарағанды облысы тұр – 2 688 мәміле.
Ал Шымкентте бір айда 1 820 тұрғын үй мәмілесі жасалған.
Осы үш қалаға шілдеде жасалған барлық мәміленің шамамен 43 пайызы тиесілі болды. Бұл Қазақстандағы тұрғын үй нарығының негізгі белсенділігі әлі де ірі қалаларда шоғырланғанын көрсетеді.
Алайда жылдық көрсеткіш бойынша Алматы мен Астанада жағдай кері бағытта қалыптасты. 2025 жылғы шілдемен салыстырғанда Алматыда мәмілелер саны 13,9 пайызға, Астанада 19 пайызға азайған.
Шымкентте де жылдық көрсеткіш 2,8 пайызға төмендеді.
Қай өңірлерде өсім бар?
Шілдеде тұрғын үй мәмілелерінің саны алты өңірде артқан.
Ең жоғары айлық өсім Шымкентте байқалды – 14,2 пайыз. Батыс Қазақстан облысында мәмілелер саны 14 пайызға, Жамбыл облысында 11,5 пайызға өсті.
Астанада бір ай ішінде мәмілелер саны 8,7 пайызға, Алматыда 6,2 пайызға көбейді. Жетісу облысында өсім 2,8 пайызды құрады.
Ал жылдық көрсеткішке келсек, кейбір өңірлерде тұрғын үй нарығының белсенділігі едәуір артқан. Мәселен, Ұлытау облысында мәмілелер саны бір жылда 25,9 пайызға көбейді. Алматы облысында өсім 13,8 пайыз, Түркістан облысында 9,9 пайыз болды.
Жетісу облысында жылдық өсім 5,7 пайызды құраса, Маңғыстау облысында бұл көрсеткіш 3,5 пайыз деңгейінде қалыптасты.
Қандай баспанаға сұраныс жоғары?
Шілдеде қазақстандықтар арасында пәтер сатып алуға сұраныс басым болды. Бір ай ішінде пәтер бойынша 28 575 мәміле тіркелген. Ал жер үйлерге қатысты 8 583 мәміле жасалған.
Осылайша, барлық тұрғын үй мәмілелерінің шамамен 77 пайызы пәтерлерге тиесілі.
Пәтерлер арасында екі бөлмелі баспанаға сұраныс жоғары. Шілдеде мұндай пәтерлер бойынша 11 056 мәміле тіркелген.
Бұл көрсеткіш қазақстандықтардың тұрғын үй таңдауда орташа көлемдегі, бірнеше адамға жайлы әрі бағасы салыстырмалы түрде қолжетімді баспаналарға басымдық беретінін аңғартады.
Бір жылда нарық қаншалықты өзгерді?
2025 жылғы шілдемен салыстырғанда Қазақстан бойынша тұрғын үй мәмілелерінің жалпы саны 6,5 пайызға азайған.
Жылдық көрсеткіш бойынша ең үлкен төмендеу Қызылорда облысында тіркелді. Мұнда мәмілелер саны 21,4 пайызға қысқарған.
Астанада жылдық төмендеу 19 пайыз болса, Алматыда 13,9 пайызды құрады.
Сонымен қатар бірқатар өңірлерде тұрғын үй нарығы өткен жылмен салыстырғанда белсенділігін арттырған. Ұлытау облысы бұл көрсеткіш бойынша көш бастап тұр. Өңірде бір жыл ішінде мәмілелер саны 25,9 пайызға көбейген.
Алматы облысында өсім 13,8 пайызға, Түркістан облысында 9,9 пайызға жетті.
Нарықтағы жағдай қандай?
Тұрғын үй нарығындағы шілде айының қорытындысы Қазақстан бойынша сұраныстың біркелкі емес екенін көрсетті. Бір өңірлерде мәмілелер саны күрт азайса, кейбір аймақтарда керісінше өсім байқалады.
Маңғыстау облысындағы 33,7 пайыздық айлық төмендеу ерекше назар аудартады. Дегенмен жылдық көрсеткіштің 3,5 пайызға өсуі өңірдегі тұрғын үй нарығының толықтай әлсіреді деуге негіз жоқ екенін көрсетеді.
Жалпы республика бойынша да осындай жағдай қалыптасып отыр. Жеті айда 225,4 мың мәміленің жасалуы тұрғын үй нарығында сұраныстың сақталғанын аңғартады. Алайда шілдедегі 6,5 пайыздық жылдық төмендеу алдағы айларда нарықтағы белсенділіктің қалай өзгеретінін бақылаудың маңызды екенін көрсетеді.
Тұрғын үй нарығындағы ахуалға баспана бағасы, халықтың табысы, ипотекалық бағдарламалардың қолжетімділігі және жаңа тұрғын үй ұсынысы сияқты факторлар тікелей әсер етеді. Сондықтан алдағы айлардағы статистика нарықтағы қазіргі үрдістің уақытша құбылыс па, әлде сұраныстың ұзақ мерзімді баяулауына ұласатынын айқындай түспек.