Әлеуметтік желіде соңғы күндері 65 жастан асқан жүргізушілерге қатысты жаңа талаптар енгізілгені жөнінде түрлі ақпарат тарады. Кейбір жазбаларда егде жастағы азаматтар енді жүргізуші куәлігін қайта рәсімдеуге немесе қосымша құжаттар жинауға міндеттелетіні айтылды. Алайда Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігі бұл ақпараттың шындыққа жанаспайтынын мәлімдеп, қолданыстағы заңнамаға енгізілген өзгерістердің мәнін түсіндірді.
Мәселенің түпкі мәні – жүргізушілерге жаңа талап қоюда емес, мемлекеттік органдар арасындағы ақпарат алмасуды цифрландыруда. ІІМ мәліметінше, 2014 жылдан бері 65 жастан асқан азаматтар мен мүгедектігі бар жүргізушілер екі жыл сайын міндетті медициналық тексеруден өтеді. Бұл талап бұрыннан бар және жаңа заңмен енгізілген жаңалық емес.
Ендігі өзгеріс – Денсаулық сақтау министрлігі мен Ішкі істер министрлігінің ақпараттық жүйелерінің интеграциялануы. Яғни, медициналық тексеруден өткен жүргізуші туралы мәлімет автоматты түрде ІІМ жүйесіне түседі. Соның нәтижесінде азаматтардан қосымша анықтама талап етілмейді, жүргізуші куәлігін қайта ұзарту немесе мемлекеттік органға арнайы хабарлау қажеттілігі де болмайды.
Бұл өзгеріс мемлекеттік қызметтерді цифрландырудың нақты көрінісі болып табылады. Бұрын азаматтар қағаз құжаттарды жинап, түрлі мекемеге жүгінуге мәжбүр болса, енді мәліметтердің электронды түрде берілуі уақытты үнемдеп, бюрократиялық кедергілерді азайтады. Әсіресе егде жастағы адамдар үшін бұл – мемлекеттік қызметтердің қолжетімділігін арттыратын маңызды қадам.
Сонымен қатар аталған жағдай ақпараттық қауіпсіздік мәселесін де алға шығарды. Әлеуметтік желілерде тараған жалған немесе бұрмаланған мәліметтер халық арасында алаңдаушылық туғызды. Осыған байланысты ІІМ блогерлер мен ақпараттық платформалардың әкімшілерін ресми ақпарат көздеріне сүйенуге шақырып, жалған ақпарат тарату қоғамды жаңылыстырып қана қоймай, заң алдындағы жауапкершілікке де әкелуі мүмкін екенін ескертті.
Сарапшылардың пікірінше, халықтың цифрлық сауаттылығын арттыру және мемлекеттік органдардың түсіндіру жұмыстарын күшейту – мұндай жағдайлардың алдын алудың негізгі тетігі. Себебі әлеуметтік желілердегі тексерілмеген ақпарат ресми хабарламалардан жылдам таралып, қоғамда негізсіз дүрбелең қалыптастыруы мүмкін.
Қорытындылай келе, 25 тамыздан бастап күшіне енетін өзгерістер егде жастағы жүргізушілер үшін жаңа міндеттемелер енгізбейді. Міндетті медициналық тексеру бұрынғыдай екі жыл сайын жүргізіледі, ал жаңашылдық тек оның нәтижелерін мемлекеттік органдар арасында автоматты түрде алмасуға бағытталған. Демек, бұл өзгеріс азаматтарға қосымша талап жүктемей, керісінше мемлекеттік қызмет көрсету жүйесін жеңілдетуге және тиімділігін арттыруға мүмкіндік береді.
Біз бұған дейін көлікті бірден сатып алмай-ақ мінуге болатын автолизинг туралы жазған едік.
