Қазақстанда ипотекалық несиелер бойынша мөлшерлемелерді өзгерту мәселесі қарастырылып жатыр. Бұл туралы Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің төрағасы Мәдина Әбілқасымова мәлімдеді.
Оның айтуынша, қазіргі уақытта агенттік Ұлттық банкпен бірлесіп, кредиттер бойынша жылдық тиімді сыйақы мөлшерлемесінің (ЖТСМ) шекті деңгейлеріне өзгерістер енгізу мүмкіндігін талқылап жатыр. Жаңа тәсіл бойынша ипотекалық несие мөлшерлемесі тікелей бастапқы жарна көлеміне байланысты белгіленуі мүмкін.
Жоспарланған өзгерістерге сәйкес, егер қарыз алушы бастапқы жарна ретінде тұрғын үй құнының 30%-ын немесе одан да көп бөлігін төлесе, онда ЖТСМ деңгейі шамамен 20% көлемінде бекітілуі ықтимал. Ал бастапқы жарна 30%-дан төмен болған жағдайда, несие бойынша пайыздық мөлшерлеме жоғарырақ белгіленеді.
Сонымен қатар қаржы нарығының бірқатар қатысушысы бұл жаңашылдық ипотекалық несиелердің қолжетімділігіне кері әсер етуі мүмкін екенін алға тартып отыр. Олардың пікірінше, мұндай талаптар халық үшін тұрғын үй несиесін алуды қиындатуы ықтимал.
Осыған байланысты нарық өкілдері жаңа нормаларды енгізуді уақытша кейінге қалдыруды ұсынып отыр. Атап айтқанда, олар базалық мөлшерлеме төмендеп, экономикалық жағдай тұрақталған кезеңде ғана бұл өзгерістерді күшіне енгізу орынды болады деп санайды.
Жалпы, ұсынылып отырған өзгерістер ипотека нарығын реттеуді күшейтіп, тәуекелдерді азайтуға бағытталғанымен, оның нақты әсері экономикалық ахуал мен халықтың төлем қабілетіне тікелей байланысты болмақ.