Кенесары ханның Қарағанды облысында жерленгені қаншалықты рас

Қарағанды облысының Шет ауданында соңғы қазақ ханы — Кенесары Қасымовтың тағдыры туралы мәселе қайта қозғалды. Жергілікті кәсіпкер Қасым Қасабеков Ағыбай батырдың кесенесін қоғам назарына ұсынып, дәл осы жерде 1847 жылы басы шабылған Кенесары ханның денесі жерленген болуы мүмкін екенін мәлімдеді, деп хабарлайды El.kz интернет порталы.

Қасабековтің айтуынша, бұл ақпаратты ол осы ауданда тұратын қариядан естіген. Жарияланған видеода қария кесенеде Ағыбай батырдан бөлек, Кенесары ханның бассыз денесі де жерленгенін айтады. Бұл мәлімдеме қоғамда үлкен пікірталас туғызды, себебі Кенесарының нақты қайда жерленгені әлі күнге дейін белгісіз және бұл мәселе Қазақстан тарихындағы ең көп талқыланатын жұмбақтардың бірі саналады.

Кенесары хан XIX ғасырда қазақ халқының ұлттық-азаттық қозғалысын басқарған және тәуелсіздік үшін күрестің басты символдарының бірі болып есептеледі. Оның қаза тапқаннан кейін денесі мен басы бөлек көмілген. Тарихшылардың дерегі бойынша, Кенесарының бас сүйегі Ресейге жөнелтілген. Алайда оның сүйектері осы күнге дейін ресми түрде табылған жоқ.

Ал Ағыбай батыр, есімі кесенеге берілген бұл тұлға, ханның ең жақын серігі болған. Ол да азаттық күресіне қатысқан, бірақ қартайғанша өмір сүріп, туған жерінде жерленген. Мүмкін, Кенесарының денесі де оның жанына, құрмет ретінде құпия түрде жерленген болуы ықтимал.

Кәсіпкер Қасабеков бұл нұсқаны нақтылау үшін кесене аумағында археологиялық және антропологиялық зерттеулер жүргізуді ұсынды. Егер бұл ақпарат расталса, ол бүкіл ел үшін аса маңызды тарихи жаңалық болмақ.

Сонымен қатар, e-history сайтына берген сұхбатында ғалым-лингвист және тарихшы Дүйсенәлі Әбділәшімұлы қазақ жазба дәстүрінің бай тарихы мен оның тарихты зерттеудегі маңызы туралы айтып өтті. Оның сөзінше, қазақ халқы басқа түркі халықтары сияқты ғасырлар бойы түрлі жазу жүйелерін қолданған, бұл терең мәдени және тарихи сабақтастықты көрсетеді.

Бұған дейін еліміздің Қорғаныс министрлігі Кенесары ханның соғыс тәсілін зерттеп жатқанын мәлімдеген болатын. Сондай-ақ, тарихи тұлғаның Астанадағы ескерткіші күрделі жөндеуден өткізілді.