БЖЗҚ қазақстандықтардың зейнетақы жинақтары минусқа кету себебін түсіндірді

БЖЗҚ зейнетақы активтерін басқаруда 2025 жылғы қаңтарда есептелген инвестициялық кіріс төмендеді, деп хабарлайды El.kz ақпарат агенттігі.

2025 жылғы қаңтарда Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорының (БЖЗҚ) зейнетақы активтеріне есептелген инвестициялық кіріс минус 284,86 миллиард теңге болды. БЖЗҚ мәліметінше, бұл теріс көрсеткіш шетел валюталары бағамының құбылмалылығы мен қаржы құралдарының нарықтық құнының өзгеруімен байланысты.

БЖЗҚ-ның хабарлауынша, негізгі факторларға мыналар жатады:

• Теңгенің АҚШ долларына қатысты нығаюы: Қаңтарда теңге бағамы 525,11-ден 518,14 теңгеге дейін күшейді, бұл валюталық қайта бағалауға әкелді.
• Мемлекеттік бағалы қағаздардың нарықтық құнының төмендеуі: Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің мемлекеттік бағалы қағаздарының (МБҚ) кірістілігі орташа есеппен 40 базистік пунктке өсті. Бұл олардың нарықтық құнының төмендеуіне себеп болды.
• Шетелдік нарықтардағы активтердің арзандауы: БЖЗҚ шетелдік нарықтарда сатып алған активтердің де нарықтық құны азайды.

2025 жылғы қаңтардағы нарықтағы құбылмалылыққа АҚШ президенті Дональд Трамптың тарифтер енгізу қаупі және еңбек нарығының тұрақтылығы әсер етті. Бұл факторлар халықаралық нарықтарға қысым жасап, БЖЗҚ активтерінің кірістілігіне кері әсерін тигізді.

2025 жылдың қаңтар айында БЖЗҚ зейнетақы активтерінің салымшылар (алушылар) шоттарына бөлінген кірістілігі -1,25 пайыз болды. Дегенмен, соңғы 12 айда бұл көрсеткіш 15,66 пайызды құрады. Осы кезеңдегі инфляция деңгейі 8,90 пайыз болғанын ескерсек, зейнетақы активтерінің нақты кірістілігі оң нәтиже көрсетуде.

2025 жылғы қаңтардағы жағдай бойынша, Ұлттық банктің сенімгерлік басқаруындағы БЖЗҚ зейнетақы активтері 22,28 триллион теңгені құрады. Портфельдің негізгі бөлігін – 41,40 пайызын – Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің мемлекеттік бағалы қағаздары құрайды.

2025 жылғы қаңтарда БЖЗҚ зейнетақы активтерінің инвестициялық кірісі теріс мән көрсеткенімен, жылдық көрсеткіштер инфляциядан жоғары деңгейде қалуда. Бұл БЖЗҚ-ның ұзақмерзімді инвестициялық стратегиясының тиімділігін көрсетеді. Инвестициялық кірістің теріс көрсеткіштері нарықтағы уақытша құбылмалылықпен байланысты болып, болашақта жағдайдың тұрақталуы күтіледі.