Бірнеше жыл бұрын жасанды интеллект тек мәтін жазып, сурет салатын технология сияқты көрінетін. Ал қазір жағдай өзгерді. ЖИ енді медицинада, өндірісте, ғылымда ғана емес, тамақ индустриясында да белсенді қолданыла бастады. Бүгінде алгоритмдер ғалымдарға жаңа тағам түрлерін ойлап табуға, өнім құрамын жақсартуға және адамның денсаулығына пайдалы ас жасауға көмектесіп жатыр.

Сарапшылардың айтуынша, бұл – жай ғана технологиялық жаңалық емес. Бұл болашақта адамзаттың қалай тамақтанатынына әсер ететін үлкен өзгеріс.

Болашақтың тағамын алгоритмдер жасап жатыр

Қазір әлемдегі ірі тағам технологиясымен айналысатын компаниялар жасанды интеллектіні жаңа өнім ойлап табу үшін пайдаланып жатыр. Бұрын ғалымдар белгілі бір тағамның құрамын шығару үшін ұзақ уақыт зерттеу жүргізетін. Әртүрлі қоспаларды араластырып, айлап тәжірибе жасайтын. Ал қазір ЖИ мыңдаған нұсқаны бірнеше сағат ішінде есептеп, ең тиімді комбинацияларды ұсына алады.

Мысалы, алгоритмдер белгілі бір өнімнің дәмін, иісін, құрылымын және құрамын алдын ала болжайды. Қай ингредиент адамдарға көбірек ұнайды, қандай өнім пайдалырақ болады, қай тағам ұзақ сақталады, мұның бәрін компьютер сараптай алады.

Бұл тек уақытты үнемдеп қана қоймайды. Өндіріс шығыны да азаяды. Сондықтан көптеген компания жасанды интеллектіні болашақтағы басты құралдардың бірі деп есептейді.

Адамдар балама тағам түрлеріне қызыға бастады

Кейінгі жылдары дүкен сөрелерінде өсімдік негізінде жасалған өнімдер көбейді. Бұрын мұндай тағамдарға көп адам сенімсіз қараса, қазір оған қызығушылық артып келеді. Әсіресе жастар арасында етсіз бургер, сұлы немесе бадам сүті, өсімдік ақуызынан жасалған өнімдер сұранысқа ие.

Осындай тағамдарды шығаруда да ЖИ маңызды рөл атқарады. Себебі адамдар еттен немесе сүттен толықтай бас тартқысы келмейді. Олар тек денсаулыққа пайдалы әрі табиғатқа зияны аз балама іздейді. Сондықтан ғалымдар алгоритмдердің көмегімен өсімдік өнімдерінің дәмін кәдімгі етке барынша ұқсатуға тырысады.

Кей зертханалар тіпті микроорганизмдерді пайдаланып, ақуыз өндірумен айналысып жатыр. Яғни арнайы бактериялар немесе ашытқылар пайдалы тағам компоненттерін жасап шығара алады. Мамандардың айтуынша, болашақта мұндай технологиялар азық-түлік тапшылығы мәселесін шешуге көмектесуі мүмкін.

Жасанды интеллект фермерлерге де көмектеседі

ЖИ тек зертханада емес, егін және мал шаруашылығында да қолданыла бастады. Қазір кей елдерде фермерлер арнайы жүйелер арқылы топырақтың жағдайын, ауа райын және өнімнің өсу қарқынын бақылап отыр.

Мысалы, жасанды интеллект қай жерге су көбірек қажет екенін немесе қай егістікке тыңайтқыш жетпей тұрғанын анықтай алады. Бұл су мен ресурсты үнемдеуге көмектеседі.

Мал шаруашылығында да технологияның пайдасы көп. Кей фермаларда ЖИ жануарлардың денсаулығын бақылап, ауру белгілерін ерте анықтайды. Соның арқасында өнім сапасы артып, шығын азаяды.

Ғалымдардың басты мақсаты – адамзатты азықпен қамтамасыз ету

БҰҰ сарапшыларының болжамынша, алдағы онжылдықтарда әлем халқы күрт өседі. Ал климаттың өзгеруі ауыл шаруашылығына кері әсер етіп жатыр. Кей жерде құрғақшылық көбейсе, кей аймақта өнім азайып барады.

Осындай жағдайда ғалымдар жаңа шешім іздеуге мәжбүр. Жасанды интеллект осы бағыттағы ең маңызды құралдардың біріне айналып келеді. Себебі ЖИ үлкен көлемдегі ақпаратты тез сараптап, тиімді жолдарды ұсына алады.

Мамандардың айтуынша, болашақта тағам өндірісі тек көп өнім шығаруға емес, пайдалы әрі сапалы ас әзірлеуге бағытталады. Яғни адамдар қарынды тойдырумен қатар, денсаулыққа пайдалы өнімдерді көбірек тұтынуы мүмкін.

ЖИ адамды алмастыра ма

Көп адамды алаңдататын сұрақтың бірі – жасанды интеллект адамдардың орнын баса ма деген мәселе. Сарапшылардың айтуынша, ЖИ ғалымдарды немесе технологтарды толық алмастырмайды. Бірақ олардың жұмысын бірнеше есе жеңілдетеді.

Мысалы, бұрын зерттеушілер апталап есептейтін мәліметтерді алгоритмдер бірнеше минутта шығарып береді. Бұл ғалымдарға жаңа идеямен жұмыс істеуге көбірек мүмкіндік береді.

Дегенмен технологияға күмәнмен қарайтындар да бар. Кей адамдар зертханада жасалған тағамдарға сенбейді. Басқалары жасанды интеллектінің бақылаудан шығып кетуінен қорқады. Сондықтан мамандар бұл саланы дамыту кезінде қауіпсіздік пен адам денсаулығы басты орында болуы керек екенін айтады.

Болашақта ас қандай болады

Қазірдің өзінде әлемде ерекше тағам түрлері пайда бола бастады. Кей елдерде зертханада өсірілген ет сатылады. Ал кей компаниялар жәндіктерден жасалған ақуыз өнімдерін дамытып жатыр.

Сарапшылардың пікірінше, алдағы жылдары тағам өндірісі түбегейлі өзгеруі мүмкін. Болашақта адамдар дүкеннен өз ағзасына арнайы бейімделген өнім сатып алады. Мысалы, адамның денсаулығына қарай арнайы жасалған сусын немесе ақуызы есептелген тағамдар шығуы мүмкін.