ЖИ дәуіріндегі жаңа қауіптер қандай?

Жасанды интеллект дамыған сайын киберқауіптер де күрделене түсуде. Бұл туралы Астанада өтіп жатқан «Innovation Day Astana 2026» форумында айтылды. 
Шарада мемлекеттік органдар, халықаралық компаниялар және сала сарапшылары жиналып, цифрлық қауіпсіздіктің өзекті мәселелерін талқылап жатыр.

Киберқауіпсіздік – енді жаһандық мәселе

Жасанды интеллект және цифрлық даму вице-министрі Досжан Мұсалиев киберқауіпсіздік бүгінде тек бір елдің шеңберінен шыққанын атап өтті. Оның айтуынша, цифрландыру мен жасанды интеллекттің қарқынды дамуы бұл саланы бұрынғыдан да маңызды етіп отыр.

Бұл – тек бір мемлекеттің емес, бүкіл әлемнің ортақ мәселесі. Сондықтан біз халықаралық деңгейде бірлесіп әрекет етуіміз керек, – деді ол.

Вице-министр Қазақстанда киберқауіпсіздікке ерекше мән беріліп жатқанын айтты. Соның бірі – жеке деректерді қорғау мәселесінің Конституция деңгейінде бекітілуі. Бұл азаматтардың деректер қауіпсіздігі мемлекет үшін басым бағытқа айналғанын көрсетеді.

ЖИ ЖИ-ге қарсы: жаңа қорғаныс тәсілі

Форумда жасанды интеллектті киберқауіпсіздік саласында қолдану кеңінен талқыланып жатыр. Халықаралық Palo Alto Networks компаниясының аймақтық директоры Ведат Туфекчи қазіргі таңда жаңа тәсіл қалыптасқанын айтты.

Біз жасанды интеллектті басқа жасанды интеллектке қарсы қолданамыз. Бұл қауіптерді өте жылдам анықтап, онлайн режимде әрекет етуге мүмкіндік береді, – деді ол.

Оның сөзінше, компания табысының шамамен 20%-ын зерттеу мен жаңа технологияларға инвестициялайды.Сарапшылардың айтуынша, бұрынғы классикалық қауіпсіздік жүйелері (мысалы, firewall) бүгінгі қауіптерге толық төтеп бере алмайды. Қазіргі киберқауіпсіздік тек желіні қорғаумен шектелмейді. Ол бұлттық жүйелерді, деректерді, жасанды интеллектті және пайдаланушының жеке сәйкестігін қамтитын кешенді жүйеге айналған.

Deepfake және контентті белгілеу

Тағы бір маңызды тақырып – жасанды интеллект арқылы жасалған контент.
Министрлік мұндай контентті міндетті түрде белгілеу талабын енгізген. Егер контент белгіленбесе немесе қауіп төндірсе, заң бойынша жауапкершілік қарастырылған.
Қазіргі таңда бұл тәжірибе біртіндеп қалыптасып жатыр. 

Алдағы қауіптер: не күтіп тұр?

Форумда сарапшылар алдағы 1–2 жылда киберқауіптердің күшейетінін атап өтті.

Негізгі қауіптер:

• ЖИ арқылы жасалатын шабуылдар;
• деректердің таралу қаупі;
• критикалық инфрақұрылымға қауіп.

Осыған байланысты Қазақстанда заңнамалық, техникалық және ұйымдастырушылық шаралар күшейтілмек.