«Тиімділігін көріп тұрған жоқпын». Жұлдыз Сүлейменова авторлық бағдарламаларды сынады

Оқу-ағарту министрі Жұлдыз Сүлейменова авторлық оқу бағдарламасына қатысты көзқарасын ашық білдірді. Министр бұл жүйені алып тастап, оның орнына оқу процесіне нақты пайдасы бар, мұғалім мен оқушыға бірдей тиімді балама енгізу қажет деп есептейді.

Оның айтуынша, қазіргі сыныптарда оқушылардың білім деңгейі әртүрлі. Мәселен, кейбір сыныптарда үлгерімі төмен немесе қиын жағдайда жүрген балалар болса, сол сыныпта білім деңгейі жоғары оқушылар да қатар оқиды. Осындай жағдайда мұғалімнің алдында бірнеше таңдау тұрады: аттестациядан өту үшін авторлық бағдарлама жасау, сабаққа дайындалу немесе оқушылардың деңгейіне қарай дифференциалды тапсырмалар әзірлеу.

Жұлдыз Сүлейменова авторлық бағдарламаның орнына оқу процесіне нақты пайдасы бар, мұғалімдерге де, оқушыларға да жеңіл әрі нәтижелі жүйеге ауыстыру қажет деп санайды.

Бір сыныпта сауаты қиын жағдайдағы балалар отырады. Бір сыныпта білімді балалар отыруы мүмкін. Сондықтан бұған авторлық бағдарлама жасайсыз ба? Атестациядан өтемін деп... Әлде сабаққа дайындаласыз ба? Немесе дифференциалды тапсырма ойлап табасыз ба? Менің ойымша, бұл оқу бағдарламасының дәл қазіргі уақытта тиімділігін көріп тұрған жоқпын, – деді министр.

Авторлық бағдарлама дегеніміз не?

Авторлық оқу бағдарламасы – мұғалімнің өзі құрастырған, мемлекеттік оқу стандарттарына негізделген, мазмұны мен оқыту әдістемесі жағынан жаңашылдық енгізген оқу құжаты. Бұл құжат мұғалімнің кәсіби шеберлігін көрсетуге, сабақтағы жеке тәсілдерін заңдастыруға және өнертапқыш педагогикалық шешімдерді жүйелеуге бағытталған.

Қазақстандағы білім беру жүйесінде мұндай бағдарламалар әдетте:

• аттестациядан өту үшін,
• санат көтеру мақсатында,
• портфолио толтыру үшін әзірленеді.

Көп мұғалімдер оларды толық сабақ жүргізу құралы ретінде емес, талапқа сай қағаз құжат ретінде толтырады – бұл пікір көптеген педагогтердің тәжірибесінде кең тараған. Бұл шынайы педагогикалық практикаға сай ақпарат болып есептеледі.

Мұғалімдер неліктен авторлық бағдарлама жазады?

Практикада мұғалімдердің едәуір бөлігі бұл бағдарламаны:

• қағаз жүзінде дайындап,
• бекітуден өткізіп,
• кейін сабақ барысында толық қолданбайды.

Себебі:

• бағдарламаны дайындау көп уақыт алады;
• ол нақты сабаққа тікелей көмек бола бермейді;
• сыныптағы әртүрлі деңгейдегі оқушылармен жұмыс істеуге нақты құрал ұсынбайды.

Осы тұрғыда Жұлдыз Сүлейменова авторлық бағдарламаның қазіргі форматы мұғалімнің негізгі міндеті сапалы сабақ өткізуге кедергі келтіруі мүмкін екенін меңзеп отыр.

Министр не ұсынады?

Министрдің ұстанымы айқын:

• авторлық оқу бағдарламасын толық алып тастау;
• оның орнына оқу процесіне нақты пайдасы бар жүйе енгізу.

Бұл жүйе:

• мұғалімге қосымша қағазбастылық жүктемей;
• дифференциалды оқытуға мүмкіндік беретін;
• әртүрлі деңгейдегі оқушылармен жұмыс істеуге көмектесетін;
• дайын платформалар, құралдар мен әдістемелік қолдауға негізделген болуы тиіс.

Жұлдыз Сүлейменова бұл тақырып бұған дейін де күн тәртібіне шыққанын айтты. Оның сөзінше, «Өрлеу» біліктілікті арттыру ұлттық орталығы авторлық бағдарламаларды кемінде алдағы үш жыл бойы қолдану қажет деген ұсыныс білдірген. Дегенмен министр бұл ұстаныммен келіспейтінін жеткізді.

Оның айтуынша, авторлық бағдарламадан бас тартып, оның орнына оқу процесіне нақты нәтиже беретін, мұғалімдердің жұмысын жеңілдетіп, сабақ сапасын арттыруға көмектесетін тиімді тетіктерді енгізу маңызды.

Министр бұл бастаманы арнайы жұмыс тобы қарастыратынын айтып, өзі де осы бағытта балама ұсыныстарын ұсынатынын мәлімдеді.

Еске сала кетейік, бұған дейін оқу-ағарту министрі кей мектеп пәндерін біріктіруге қатысты пікірін білдірген еді.