Жаслан Мадиев: E-gov дәуірі артта қалып, AI-gov кезеңі басталды

Жаслан Мадиев: E-gov дәуірі артта қалып, AI-gov кезеңі басталды

01.10.2025 15:48

Фото: Ақмарал Ағзамқызы

Премьер-министрдің орынбасары – Жасанды интеллект және цифрлық даму министрі Жаслан Мадиев Astana Open Dialogue III отырысында Қазақстанның электрондық үкіметтен жасанды интеллектке негізделген жаңа үлгіге көшуі туралы мәлімдеме жасады, деп хабарлайды El.kz интернет порталы.

Құрметті қатысушылар, сіздерді Astana Open Dialogue-тың үшінші отырысында қарсы алғаныма қуаныштымын. Бүгін біз маңызды тақырыпты талқылаймыз: «Қазақстан: E-gov-тен AI-gov-ке дейінгі жол — қалайша серпіліс жасауға болады?, – деп сөзін бастаған министр елдің цифрлық даму бағытын таныстырды.

Оның айтуынша, соңғы жылдары Қазақстан үшін E-gov және GovTech инфрақұрылымын дамыту стратегиялық басымдыққа айналған. Алғашқы кезеңде «классикалық eGov» қалыптастырылып, мемлекеттік қызметтердің бірыңғай порталы, электронды-цифрлық қолтаңба жүйесі, интеграцияланған деректер базасы және ведомствоаралық өзара әрекеттесу механизмдері іске қосылды. Бұл шешімдер мемлекеттік қызметтерді жаппай цифрландыруға, олардың қолжетімділігі мен ашықтығын арттыруға, басқару сапасын күшейтуге жол ашты.

Бүгінде Қазақстан классикалық eGov моделінен жаңа сапалық деңгейге — AI-gov-ке, яғни жасанды интеллектке негізделген мемлекеттік басқару жүйесіне өтуде. Бұл қадам мемлекеттік функцияларды интеллектуалдандыруды, үлкен деректер мен машиналық оқыту алгоритмдерін қолдануды, қызмет көрсетудің проактивті моделіне көшу мен азаматтармен өзара әрекеттесуді жекешелендіруді көздейді. Қазірдің өзінде чат-боттар, дауыс ассистенттері, предиктивті аналитика және шешім қабылдауды автоматтандыру жүйелері енгізілуде, – деді Мадиев.

Министрдің айтуынша, мұндай тәсіл «азамат сұрайды — мемлекет жауап береді» үлгісінен «мемлекет өзі алдын ала қажетті қызметті ұсынады» деген жаңа модельге көшуге мүмкіндік береді.

Қазақстанның осы бағыттағы жетістіктері халықаралық деңгейде мойындалған. Ел Future of Government Award және GovTech Prize сыйлықтарына ие болып, БҰҰ-ның онлайн-қызметтер бойынша жаһандық индексінде ТМД елдері арасында көш бастап тұр.

Сонымен қатар Жаслан Мадиев Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың жасанды интеллекттің дамуына ерекше мән беріп отырғанын атап өтті. Президенттің тапсырмасымен ұлттық стратегия әзірленуде. Ол Қазақстанның Орталық Азиядағы көшбасшылығын күшейтіп, жаһандық бәсекеге қабілеттілікті арттыруды көздейді.

Мадиевтің айтуынша, стратегиялық тұрғыдан маңызды мәселе — толыққанды инновациялық экожүйе құру. Оның айқын мысалы – Astana Hub, бүгінде Орталық Азиядағы ең ірі IT-кластер, мұнда 1 500-ден астам компания жұмыс істейді. Telegram, EPAM, InDrive сынды жаһандық технологиялық көшбасшылардың Қазақстанды таңдауы да еліміздегі қолайлы инновациялық орта бар екенін дәлелдейді.

Осы мықты іргетас негізінде біз Alem.AI халықаралық жасанды интеллект орталығын іске қосамыз. Ертең ашылатын бұл орталық Қазақстанды AI-gov моделіне көшірудің басты драйверіне айналады. Мұнда ұлттық деңгейдегі деректерді талдау, болжам жасау және басқарудың тиімділігін арттыруға арналған шешімдер әзірленеді, – деді министр.

Оның айтуынша, Үкімет алдына мынадай міндеттер қойып отыр:

•мыңдаған жасанды интеллект мамандарын даярлау;

•жүздеген стартапты қолдау;

•ғылыми зерттеулерге жағдай жасау;

•озық шешімдерді ауқымды деңгейде енгізу.

Мадиев білім беру бағытына да ерекше тоқталды. Оның айтуынша, орталықта TUMO және Tomorrow School мектептері жұмыс істеп, жасанды интеллект саласының жаңа буын мамандарын дайындайды.

Ең бастысы, AI-gov біз үшін — тек технология үшін технология емес. Бұл — әрбір азаматқа сапалы, әділ әрі ыңғайлы қызмет көрсету жүйесі. Қазақстан тек тұтынушы ғана емес, сонымен бірге алдыңғы қатарлы технологияларды жасайтын және бүкіл өңірдің цифрлық трансформациясына бағыт-бағдар беретін ел болуға ұмтылуда, – деп түйіндеді сөзін Жаслан Мадиев.