жасанды интеллект

Жасанды интеллект: Мемлекеттік басқаруды жаңғыртудың жаңа басымдығы

27.11.2025 21:57

Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың төрағалығымен өткен кеңесте еліміздің цифрлық даму бағыты, әсіресе жасанды интеллектіні мемлекеттік басқару жүйесіне енгізу мәселесі ерекше назарға алынды. Мемлекет басшысы бұл саланы шұғыл жаңғырту қажеттігін айтып, мемлекеттік қызметтерді автоматтандыруды – басты міндеттердің бірі ретінде белгіледі. Оның пікірінше, ЖИ технологиялары бюрократиялық рәсімдерді қысқартып, мемлекеттік аппараттың тиімділігін арттыруға тиіс.

Президент қазіргі жүйеде көптеген қызметтердің «цифрлық форматқа көшкенімен», олардың мәні өзгермей, қағазбастылықтың электрондық нұсқасы болып қалып отырғанын ашық айтты. Өтінішті қабылдау, құжатты рәсімдеу, шешім шығару секілді негізгі кезеңдердің әлі де мемлекеттік қызметшіге тәуелді болуы процестің баяу жүруіне себеп.

– Жасанды интеллект мемлекеттік аппаратты жеңілдетіп, тиімді етуі тиіс. Біз қандай қызметтерді толық автоматтандыруға болатынын біржола айқындап, артық ресурстарды анағұрлым маңызды міндеттерге бағыттауымыз керек, – деді Президент.

Осы мақсатта Үкіметке үш ай мерзім ішінде ЖИ технологияларын мемлекеттік қызмет көрсету саласына енгізуге арналған нақты шаралар топтамасын әзірлеу тапсырылды.

«Жаңа технология – жаңа мүмкіндіктер»: IT кәсіпкердің пікірі

«TrustMe» жобасының негізін қалаушы, кәсіпкер Шыңғыс Дәулетбаев Мемлекет басшысының бастамаларын зор қолдаумен қабылдап отыр. Оның айтуынша, жасанды интеллект пен жаңа технологиялар – дамушы елдер үшін табиғи ресурспен тең құндылық.

– Қазіргі стартаптар – жаңа дәуірдің мұнайы, – дейді ол. – Қазақстанның цифрлық экожүйесі қалыптасып келеді. «Astana Hub», AIFC сияқты орталықтар бар. Енді бұл инфрақұрылымды толыққанды пайдаланып, мемлекет қызмет көрсету жүйесін түбегейлі оңтайландыруға болады.

Кәсіпкердің пікірінше, цифрландыру теңізге тікелей шыға алмайтын елдер үшін экспорттық әлеуетті арттырудың бір жолы. Бұл бағытта Қазақстан айтарлықтай қадам жасап отыр.

Президенттің «Alem.AI орталығының» құрылуы, суперкомпьютердің іске қосылуы, «Digital Nomad Visa» секілді бастамалар туралы сөзі де IT қауымдастығына үлкен серпіліс бергенін атап өтті.

– Білікті мамандарды тарту – сапалы өнім шығаратын негізгі факторлардың бірі. Қазақстан дәл қазір бұл бағытта дұрыс қадам жасап келеді, – дейді Ш.Дәулетбаев.

«TrustMe»: Мемлекеттік қызметті жеңілдетуге арналған шешімдер

Кәсіпкер «TrustMe» жобасының бірнеше мемлекеттік құрылымда апробациядан өткенін, олар арқылы қызмет көрсету процесін жеңілдетуге болатынын айтады. Оның сөзінше, мемлекеттік органдардағы аудит нәтижесінде көптеген жүйелік мәселе анықталған.

Мысал ретінде ол еңбекке жарамсыздық парағын алу мысалын келтірді.

– Бүгінде азамат емханаға барып кезек күтеді, қол қойдырады, оны жұмыс берушіге апарады. Уақыт жоғалтады. Ал біздің платформада бұл процесті бірнеше минут ішінде онлайн орындауға болады, – дейді кәсіпкер.

Дәулетбаевтың айтуынша, мұндай шешімдер бюрократиядан арылтып қана қоймай, мемлекеттік қызмет сапасын жаңа деңгейге шығарады.

Стартаптарды мемлекеттік жүйеге тарту: тиімді жол

Кәсіпкер мемлекет қаражатын тиімді пайдалану үшін мемлекеттік цифрлық жобаларға стартаптарды тарту қажет екенін айтты.

– Стартаптар жылдам жұмыс істейді, нарықта өз шешімдерін әрі қарай сата алады, инвестор тартады, кадр мәселесін тиімді шешеді. Олардың жұмыс қарқыны мен өнім сапасы көбіне мемлекеттік ірі компанияларға қарағанда жоғары, – дейді ол.

Ш.Дәулетбаев сондай-ақ «TrustMe» жобасын мемлекеттік деңгейдегі бағдарламаларға енгізу жөнінде Президент пен Премьер-министрге ұсыныс хат жолдағандарын жеткізді.

Қорытынды

Қазақстанның цифрлық трансформация кезеңіне аяқ басқаны анық. Мемлекеттік басқаруда жасанды интеллектіні кеңінен қолдану – тек тренд емес, тиімділік пен жылдамдықты арттырудың нақты жолы. Мемлекет басшысы белгілеген басымдықтар осы бағыттағы жұмысты жүйелеуге мүмкіндік береді.

ЖИ арқылы автоматтандырылған, ашық және қолжетімді мемлекеттік қызмет жүйесі – Қазақстанның жаңа цифрлық болмысының негізі болмақ.