«Педагог мәртебесі туралы» заң: мұғалімдерді аттестациялау қалай өзгереді?
Қазақстанда педагогтарды аттестациялау жүйесіне өзгерістер енгізу мәселесі талқыланып жатыр. Алайда жаңа қағидалар қабылданған жағдайда да олар бірден күшіне енбейді. Бұл туралы Қазақстанның Оқу-ағарту министрі Жұлдыз Сүлейменова мәлімдеді, деп хабарлайды El.kz.
Министрдің айтуынша, педагогтарды аттестациялаудың жаңартылған тәртібі қабылданған күннің өзінде, ол тек 2026–2027 оқу жылынан бастап қолданысқа енгізіледі. Сондықтан қазіргі оқу жылында мұғалімдер бұрынғы талаптар бойынша аттестациядан өтуді жалғастырады.
Аттестация жүйесі не үшін өзгереді?
Қазақстанда соңғы жылдары білім саласын жаңғырту бағытында бірқатар реформалар жүзеге асырылып келеді. Солардың бірі – педагогтардың кәсіби деңгейін бағалау жүйесін жетілдіру.
Қазіргі кезде педагогтарды аттестациялау негізінен бірнеше көрсеткішке сүйенеді:
- мұғалімнің кәсіби біліктілігі;
- педагогикалық тәжірибесі;
- оқушылардың білім нәтижелері;
- біліктілікті арттыру курстарынан өтуі.
Дегенмен сарапшылар бұл жүйе педагогтың нақты шығармашылық әлеуетін толық бағалай бермейтінін айтады. Сондықтан жаңа өзгерістердің басты мақсаты – мұғалімнің кәсіби жаңашылдығын және авторлық әдістемесін бағалауға көбірек мән беру.
Авторлық білім беру бағдарламаларына басымдық
Министр Жұлдыз Сүлейменова атап өткендей, аттестация ережелерін жаңартудағы маңызды бағыттардың бірі – мұғалімдердің авторлық білім беру бағдарламаларын әзірлеуі.
Яғни болашақта педагогтар тек дайын оқу бағдарламасын орындаушы ғана емес, сонымен қатар:
- жаңа оқу әдістемесін әзірлейтін,
- пәнді оқытудың тиімді тәсілдерін ұсынатын,
- білім беру мазмұнын жаңартуға үлес қосатын маман ретінде бағалануы мүмкін.
Бұл тәсіл педагогтардың кәсіби шығармашылығын арттыруға және білім беру сапасын жақсартуға ықпал етеді деген пікір бар.
Өзгерістер қашан енгізіледі?
Министрлік әзірге жаңа ережелер толық бекітілмегенін атап өтті. Қазіргі уақытта ұсыныстар талқыланып, құжаттар пысықталып жатыр.
Егер тиісті бұйрық қабылданса:
- жаңа қағидалар 2026–2027 оқу жылынан бастап күшіне енеді;
- ал 2025–2026 оқу жылында педагогтар бұрынғы тәртіппен аттестациядан өтеді.
Бұл шешім мұғалімдерге жаңа талаптарға бейімделуге уақыт беру үшін қабылданып отыр.
Педагог мәртебесін арттыру – басты мақсат
Білім саласындағы реформалардың негізгі бағыты – мұғалімдердің әлеуметтік және кәсіби мәртебесін көтеру. Осы мақсатта Қазақстанда «Педагог мәртебесі туралы» заң қабылданып, мұғалімдердің құқықтары мен әлеуметтік кепілдіктері күшейтілген.
Сарапшылардың пікірінше, аттестация жүйесінің жаңаруы педагогтардың кәсіби дамуына жаңа серпін беруі мүмкін. Сонымен қатар бұл мектептерде инновациялық әдістердің көбірек қолданылуына ықпал етеді.
Мұғалімдер үшін қандай мүмкіндіктер ашылады?
Егер ұсынылып отырған өзгерістер қабылданса, болашақта педагогтар үшін бірнеше жаңа мүмкіндік пайда болуы ықтимал:
- авторлық оқу бағдарламаларын әзірлеу арқылы кәсіби деңгейін көрсету;
- инновациялық әдістемелер енгізу;
- ғылыми-әдістемелік жұмыстарға белсенді қатысу;
- кәсіби дамудың жаңа деңгейіне шығу.
Бұл өз кезегінде мектептегі білім сапасын арттыруға және оқушылардың оқу процесіне қызығушылығын күшейтуге ықпал етеді.

