©El.kz/Артем Чурсинов

Өңірлерді дамыту: инфрақұрылым мен сапалы білімге жол

Қазақстанның ұзақ мерзімді стратегиялық мақсаттарының бірі – өңірлік теңгерімді дамыту. Елдің әрбір тұрғыны сапалы өмір сүру жағдайымен қамтамасыз етілуі тиіс. Бұл мақсатқа жетудің негізгі тетіктерінің бірі – инфрақұрылымды жаңарту және ауыл мен шағын қалаларда сапалы білім беру жүйесін қалыптастыру, деп хабарлайды El.kz интернет порталы.

Инфрақұрылым – өңірдің тіршілігі мен дамуының негізі

Инфрақұрылым тек жолдар мен көпірлерден тұрмайды. Бұл – мектептер, ауруханалар, интернет желісі, сумен және электр қуатымен қамту жүйелері, көлік байланысы және тағы басқа халықтың күнделікті өміріне тікелей әсер ететін маңызды құрылымдар жиынтығы. Өңірлердегі әлеуметтік және экономикалық теңсіздік көбіне осы инфрақұрылымның дамымауынан туындайды.

Мемлекет соңғы жылдары «Ауыл – Ел бесігі», «Нұрлы жол», «Жайлы мектеп» сияқты бірқатар бағдарламаларды іске асыру арқылы ауыл инфрақұрылымын жақсартуға баса назар аударып келеді. Бұл бағдарламалар шеңберінде көптеген елді мекендерде жолдар жөнделіп, мектептер салынды, интернет желісі тартылып, мәдениет үйлері мен спорт кешендері бой көтерді. Алайда, әлі де болса, кейбір шалғай ауылдарда медициналық қызметке, интернетке немесе сапалы жолға қол жеткізу мәселесі шешілмей отыр.

Сапалы білім – тұрақты дамудың кепілі

Білім – мемлекеттің болашағына салынатын инвестиция. Өңірлерде сапалы білім беру – тек ел болашағы үшін ғана емес, сонымен қатар сол жерлерде өмір сүретін жас буынның әлеуметтік лифтке ие болуы үшін аса маңызды фактор. Қалалық және ауылдық мектептер арасындағы алшақтық, педагог кадрларының жетіспеушілігі, материалдық-техникалық базаның нашарлығы – бұл мәселелер әлі де өзектілігін жоғалтпай келеді.

Мәселен, ҚР Білім министрлігінің мәліметінше, 2024 жылы елімізде 1200-ден астам мектеп апатты немесе үш ауысымда жұмыс істеген. Оның басым бөлігі ауылдық жерлерде орналасқан. Мұғалімдер жетіспеушілігі де өткір мәселе – әсіресе физика, математика, ағылшын тілі пәндерінен. Осы мәселені шешу үшін мемлекет «Педагог мәртебесі туралы» заң қабылдап, жалақыны кезең-кезеңімен арттырып келеді. Сонымен қатар, «Дипломмен – ауылға» бағдарламасы аясында жас мамандарды ауылға тарту жұмыстары жүргізілуде. Бірақ бұл шаралар ұзақмерзімді жүйелік өзгерістерді талап етеді.

Цифрландыру және білім беру

Инфрақұрылым мен білімнің тоғысатын бір тұсы – цифрландыру. COVID-19 пандемиясы қашықтан білім беру жүйесіндегі теңсіздікті айқын көрсетті. Ауылдық жерлерде интернеттің болмауы немесе әлсіздігі мыңдаған оқушыны сапалы білім алу құқығынан айырды. Сондықтан қазіргі таңда сандық инфрақұрылымды дамыту – білім беру сапасының маңызды көрсеткішіне айналды.

Цифрлық білім беру платформалары, онлайн ресурстар мен интерактивті оқу құралдары тек қалада ғана емес, барлық өңірде қолжетімді болуы тиіс. Бұл үшін ауыл мектептерін компьютермен, планшетпен, заманауи смарт-тақтамен жабдықтау, мұғалімдерді ІТ бағытында қайта даярлау қажет.

Қорытынды

Өңірлерді дамыту – бұл тек экономикалық емес, әлеуметтік әділеттіліктің де көрінісі. Ауылдағы бала қаладағы құрдасымен тең білім алуға тиіс. Ол үшін инфрақұрылым мен білім беру жүйесін тең деңгейде дамыту қажет. Жергілікті және орталық атқарушы органдар өзара ықпалдасып, нақты нәтижеге бағытталған мемлекеттік бағдарламалар арқылы бұл мақсаттарға қол жеткізуге міндетті.

Елдің болашағы – оның өңірлерінде. Егер әр ауыл, әр аудан заман талабына сай дамыса, онда бүкіл Қазақстан алға жылжиды.