Әлем тарихында жастардың жастайынан-ақ ең жоғары марапаттарға ие болған оқиғалары аз емес. Бұл құбылыс олардың қай салада болмасын - ғылымда, бейбітшілікті қорғауда, өнерде немесе әскери ерлікте - үлкен жетістіктерге жетуге қабілетті екенін дәлелдейді. Жастардың жоғары дәрежелі сыйлықтарға ие болуы қоғамға үміт сыйлап қана қоймай, келесі ұрпаққа үлкен мотивация береді. El.kz интернет порталының тілшісі ауқымды сыйлықты иеленген жастар туралы деректерді назарларыңызға ұсынады.
Әлемдегі ең беделді марапаттардың бірі – Нобель сыйлығы. Оны ғылым, әдебиет, медицина және бейбітшілік саласында ерекше еңбегімен көзге түскен тұлғалар алады. Осы сыйлыққа жастардың ие болуы олардың таланты мен еңбегінің ерте мойындалғанын көрсетеді. Мәселен, Пәкістандық Малала Юсуфзай 2014 жылы небәрі 17 жасында Нобель бейбітшілік сыйлығына ие болды. Ол қыз балалардың білім алу құқығын қорғаудағы батылдығымен бүкіл әлемге танылды. Малала – Нобель тарихындағы ең жас лауреат.
Ғылым саласында да жас ғалымдардың жетістігі тарихта ерекше орын алды. Ағылшын физигі Лоуренс Брэгг 25 жасында әкесімен бірге рентгендік құрылымдарды талдау әдісін жасап, 1915 жылы Нобель физика сыйлығын иеленді. Бұл жетістік ғылым тарихына үлкен жаңалық болып енді. Жастайынан осындай биікке жетуі оның ғылымға деген шексіз ынтасы мен еңбегін айқындайды.
Мемлекеттік деңгейдегі жоғары наградаларға да жастар ие болып отырған. Соғыс жылдары небәрі он сегіз-жиырма жасында-ақ ел қорғауда ерлік көрсеткен жастар Кеңес Одағының Батыры атағына лайық деп танылды. Қазақстан тарихында ерекше орын алатын батыр қыздарымыз – Әлия Молдағұлова мен Мәншүк Мәметова. Олар жас болса да майдан даласында жанқиярлықпен шайқасып, ерлігі үшін ең жоғары марапаттарға ие болды.
Тәуелсіз Қазақстанда жастардың еңбегін бағалаудың өзіндік жолдары бар. Мәселен, өнер мен ғылымда ерекше көзге түскен дарынды жастарға «Дарын» мемлекеттік жастар сыйлығы табысталып келеді. Бұл марапат жастарды шығармашылық пен ғылымға жетелейді, жаңа бастамаларға шабыт береді. «Дарын» иегерлері арасында ақындар да, өнертапқыштар да, ғалымдар да бар.
Әлемдік ұйымдар да жастардың еңбегін назардан тыс қалдырмайды. Біріккен Ұлттар Ұйымы мен басқа да халықаралық қорлар жастардың әлеуметтік жобалары мен көшбасшылық қабілеттерін мойындап, арнайы сыйлықтармен марапаттап отырады. Бұл – әлем жастарының тек өз еліне ғана емес, жаһандық деңгейде де ықпал ете алатынын дәлелдейді.
Жастар арасында ең жоғары марапат алғандардың өмір жолы бізге бір маңызды ой салады: үлкен жетістікке жету жасқа емес, еңбек пен табандылыққа байланысты. Малала Юсуфзай білімге құштарлық пен батылдықтың символына айналса, Әлия мен Мәншүк ерліктің, Лоуренс Брэгг ғылымға деген адалдықтың үлгісін көрсетті. Олардың барлығы жастайынан-ақ тарихқа есімдерін алтын әріппен жазып қалдырды.
Қорыта айтқанда, жастардың жоғары марапаттарға ие болуы – олардың мүмкіндігінің шексіз екенін дәлелдейтін құбылыс. Осындай тұлғалар қоғамға сенім мен үміт сыйлайды. Олар тек өз заманына ғана емес, келешек ұрпаққа да жол көрсетуші шамшыраққа айналады.

