Көшедегі шамдар өсімдіктер мен жәндіктерге қалай әсер етеді?
Қытай ғалымдары жасанды жарықтың өсімдіктердің өсуіне емес, қорғаныс қабілетіне көбірек әсер ететінін анықтады, деп хабарлайды El.kz интернет порталы.
Біз қалалық экожүйелердегі ағаш жапырақтарының көбінде жәндіктер зақымының белгілері болмайтынын байқадық. Бұл неліктен деп ойландық, – дейді зерттеу авторы, Қытай ғылым академиясының докторы Шуань Чжан.
Бұл гипотезаны тексеру үшін ғалымдар Бейжіңде кең таралған екі ағаш түрін – жапон софорасы мен Пенсильвания шағанын зерттеді. Бұл ағаштар ұқсас болғанымен, жапон софорасының жапырақтары жұмсақ әрі ұсақ келеді. Зерттеушілер қаладағы негізгі жарықтандырылған жолдардан шамамен 100 метр қашықтықта орналасқан 30 орыннан 5,5 мыңға жуық жапырақ жинап, талдау жүргізді.
Зерттеу нәтижесінде ағаштардың жапырақтары қаттырақ болып, олардың құрамындағы қоректік заттардың деңгейі өзгергені анықталды.
Бұл құбылыстың нақты механизмі әлі толық түсіндірілмеген. Мүмкін, түнде жасанды жарық әсер еткен ағаштар фотосинтез процесін ұзартып, жапырақтардың құрылымын нығайтатын қосылыстардың түзілуіне көбірек энергия жұмсайтын шығар, – дейді доктор Чжан.
Жапон софорасының жапырақтарында фосфор деңгейі төмен, ал шаған ағашының жапырақтарында азот мөлшері жоғары болған. Ғалымдардың пікірінше, мұндай айырмашылық жәндіктердің талғамымен байланысты болуы мүмкін: шағандар жәндіктерге аз ұнағандықтан, олар қорғанысқа емес, өсуге көп ресурс жұмсайды. Ал жапон софорасы, керісінше, қорғанысқа басымдық беріп, қоректік заттардың мөлшерін азайтады.
Экологияға қандай қауіп бар
Жапырақтардағы қоректік заттардың азаюы – шөпқоректі жәндіктердің санының кемуіне әкелуі мүмкін деп есептейді зерттеушілер. Бірақ жасанды жарықтың табиғатқа нақты әсерін толық түсіну үшін қосымша зерттеулер қажет.
Біздің зерттеу бір қалада және екі ғана ағаш түріне жүргізілді. Бұл нәтижелерді кеңірек экологиялық ауқымда қорытуға әлі ерте. Урбанизацияның жәндіктер мен экожүйелік процестерге әсерін зерттеу әлі бастау кезеңінде тұр, – дейді Шуань Чжан.
Бұл зерттеу жасанды жарықтың тек адамдарға емес, қалалық табиғаттың нәзік тепе-теңдігіне де әсер ететінін көрсетеді.
Қысқа да нұсқа. Жазылыңыз telegram - ға
Оқи отырыңыз 
