Кене маусымы басталды: аурудан қорғанудың қарапайым жолдары
Қазақстанда көктем мен жаз айлары – кене белсенділігі жоғары кезең. Әсіресе сәуір айынан бастап қыркүйекке дейінгі уақыттар кене шаққан адамдардың санының көбейетін кезеңі болып есептеледі.
Кенелер – адамның және жануарлардың қанымен қоректенетін паразиттер, олар арқылы түрлі аурулар таралуы мүмкін, ең танымалы – кене энцефалиті және боррелиоз (Лайм ауруы).
Кене маусымы қай уақытта болады?
Қазақстанның әртүрлі аймақтарында кене белсенділігі әр түрлі:
- Оңтүстік және батыс аймақтар: сәуір–қыркүйек
- Орта және солтүстік өңірлер: мамыр–қыркүйек
- Тау аймақтары: мамыр–қазан
Кене әсіресе шөп өсімдіктері мол, ылғалды жерлерде белсенді болады. Таудағы және орманды аймақтарда серуендеушілерге қауіп жоғары.
Кене шаққан жағдайда қандай аурулар тарауы мүмкін?
- Кене энцефалиті – вирус арқылы тарайтын жүйке жүйесінің ауруы, жоғары температура, бас ауыруы, құсу сияқты белгілермен көрінеді.
- Боррелиоз (Лайм ауруы) – бактериялық ауру, көбінесе кененің теріге ұзақ уақыт бойы қонуы арқылы жұғады. Белгілері: бөртпе, шаршау, буындардағы ауырсыну.
- Басқа аурулар – риккетсиоз, анаплазмоз және кейбір бактериялық инфекциялар.
Кенеден қорғану жолдары
- Дене жабдықтарын дұрыс таңдау
- Ашық түсті киім кию, ұзын жеңді және шалбарды қолдану
- Шалбардың шұлыққа тығылуы, жеңдердің білезікке тығылуы
- Қорғаныш құралдарын қолдану
- Арнайы репелленттер (кенеге қарсы спрейлер) қолдану
- Киімге DEET немесе IR3535 құрамындағы құралдарды жағу
- Серуен кезінде сақ болу
- Шөпті, бұталы жерлерден аулақ болу
- Орман жолымен жүру, шөпке жатпай өту
- Денені тексеру
- Серуеннен кейін киімді, аяқ-қол мен терінің ашық жерлерін тексеру
- Кене табылған жағдайда оны дұрыс алып тастау (пинцетпен ұстау, баяу айналдырып шығару)
- Вакцинация
- Кене энцефалитіне қарсы вакцинация қауіпі жоғары аймақтарда ұсынылады
Кене шаққаннан кейін не істеу керек?
- Кенені мүмкіндігінше тез шығару
- Шаққан орынды спиртпен немесе антисептикпен өңдеу
- 2 апта бойы дененің қызуы, бөртпесі, шаршауы байқалса, дәрігерге қаралу
Қазақстанда кене маусымы – сәуірден қыркүйекке дейін, сондықтан осы кезеңде жеке қорғаныс шараларын ұмытпау маңызды. Әсіресе балалар мен ауылдық жерлерде жүрген адамдар үшін бұл қауіп жоғары.
Оқи отырыңыз 
