Ғалымдар қатерлі ісікті 10 жыл бұрын анықтайтын тест әзірледі
Бостон ғалымдары бас және мойын қатерлі ісігін 10 жыл бұрын анықтайтын жаңа қан талдау әдісін ұсынды, деп хабарлайды El.kz интернет порталы.
Бостондағы Mass General Brigham медициналық альянсының дәрігерлері бас пен мойын ісігін ерте кезеңде анықтауға мүмкіндік беретін жаңа скринингтік әдісті ұсынды. Ғалымдар әзірлеген HPV-DeepSeek деп аталатын бұл тест адамның қан үлгісін талдау арқылы қатерлі ісік белгілерін алғашқы симптомдар пайда болғанға дейін, яғни 10 жыл бұрын анықтай алады.
Аурудың өзекті мәселесі
Бас және мойын қатерлі ісіктері бүгінде онкология саласындағы ең қауіпті бағыттардың бірі саналады. АҚШ-та мұндай аурулардың шамамен 70%-ы адам папиллома вирусының (ВПЧ) әсерінен туындайды. Дәрігерлердің айтуынша, жыл сайын бұл диагнозбен тіркелген науқастар саны артып келеді.
Мәселенің басты қиындығы — ерте кезеңде сенімді анықтау тәсілінің жоқтығы. Жатыр мойны обырына арналған тест бар болғанымен, бас және мойын қатерлі ісігіне қатысты осындай қарапайым әрі қолжетімді әдіс әлі болмаған. Соның салдарынан дерт көп жағдайда кеш кезеңде, яғни ісік үлкейіп, лимфа түйіндеріне метастаза берген кезде ғана анықталады.
HPV-DeepSeek тестінің ерекшелігі
Жаңа әдіс адамның қан құрамындағы вирусқа байланысты ДНҚ іздерін талдай отырып, қатерлі жасушалардың дамуын ерте анықтауға мүмкіндік береді. Ғалымдардың айтуынша, бұл тәсіл дәстүрлі скринингтерге қарағанда әлдеқайда жылдам, қауіпсіз және тиімді.
HPV-DeepSeek бізге ісіктің даму қаупін алдын ала бағалауға және емдеуді ертерек бастауға мүмкіндік береді. Бұл онкологиядағы төңкеріс деуге болады, — дейді жоба жетекшілерінің бірі, Massachusetts General Hospital зерттеушісі доктор Эмили Роуз.
Мамандардың пікірінше, жаңа тесттің енгізілуі онкологиялық аурулармен күресте ерте анықтау мәдениетін қалыптастыруға жол ашады. Егер әдіс кеңінен қолданысқа енсе, дәрігерлер ісік дамуын симптомсыз кезеңде анықтап, пациенттің өмірін сақтап қалуға нақты мүмкіндік алады.
Зерттеу нәтижелері әлемдік медициналық қауымдастық тарапынан жоғары бағаланып отыр. Қазір ғалымдар HPV-DeepSeek тестін кең клиникалық сынақтан өткізу үстінде. Егер ол тиімділігін толық дәлелдесе, әдіс жақын жылдары онкологиялық скринингтің жаңа стандартына айналуы мүмкін.
HPV-DeepSeek қалай жұмыс істейді
HPV-DeepSeek жүйесі адамның қан үлгісінен ісік жасушаларынан шыққан адам папиллома вирусының (ВПЧ) ДНҚ іздерін анықтайды. Ғалымдардың зерттеуіне сәйкес, бұл тест 99% дәлдікке ие болып, қазіргі қолданылып жүрген барлық әдістерден жоғары нәтиже көрсеткен.
Зерттеу қалай жүргізілді
Тестілеу барысында ғалымдар 56 адамның қан үлгісін талдаған:
-
28 адам кейіннен ВПЧ-мен байланысты бас және мойын қатерлі ісігіне шалдыққан;
-
қалған 28 адам толық сау болған.
Нәтижесінде, HPV-DeepSeek әдісі болашақта қатерлі ісік анықталған адамдардың 78%-ында (22 адам) ісікке тән ВПЧ ДНҚ іздерін сәтті тапқан. Ал дені сау қатысушылардың үлгілерінде ешқандай вирус немесе қатерлі белгілер табылмаған. Бұл тесттің жалған нәтиже беру ықтималдығының өте төмен екенін көрсетті.
Ерекшелігі мен дәлдігі
HPV-DeepSeek тек ауру қаупін анықтап қана қоймай, оны бірнеше жыл бұрын болжай алады. Зерттеу барысында тест қатерлі өзгерістерді 7,8 жыл бұрын дәл болжаған. Ал дерттің даму уақыты жақындаған сайын, тесттің сезімталдығы мен нақтылығы арта түскен.
Неліктен бұл маңызды
Дәрігерлердің айтуынша, мұндай дәлдік деңгейі онкология саласында бұрын-соңды болмаған нәтиже. Бұл әдіс қатерлі ісікті ерте анықтау арқылы емдеу тиімділігін арттырып, мыңдаған адамның өмірін сақтауға мүмкіндік береді.
Зерттеушілер қазір HPV-DeepSeek тестін кең ауқымды клиникалық тәжірибеден өткізіп, оны онкологиялық скринингтің жаңа алтын стандартына айналдыруды көздеп отыр.
Неліктен мұндай тест қажет
Зерттеу авторларының айтуынша, қатерлі ісіктерді ерте анықтау — тиімді әрі жеңіл емдеудің басты шарты. Ерте кезеңде диагноз қойылған жағдайда науқас ауыр химиялық немесе хирургиялық емсіз-ақ сауығып шығу мүмкіндігіне ие болады.
HPV-DeepSeek тесті осы мақсатқа қол жеткізудің жаңа мүмкіндігін ұсынады. Машиналық оқыту әдістерінің көмегімен ғалымдар тесттің дәлдігін айтарлықтай арттырған — қазір ол 28 жағдайдың 27-сінде қатерлі ісікті дұрыс анықтай алады. Ең қызығы, бұл тест ауру ресми анықталмай тұрып, 10 жыл бұрын жиналған қан үлгілерімен де сенімді нәтиже берген.
Көптеген науқастар бізге қатерлі ісік белгілері айқын көрініп, ауру асқынып келгенде жүгінеді. Мұндай сәтте емдеу күрделі әрі өмір бойы салдар қалдырады. Біз HPV-DeepSeek сияқты құралдардың көмегімен қатерлі ісіктерді ең ерте кезеңде анықтап, ем нәтижесін жақсартып, адамдардың өмір сапасын сақтап қаламыз деп үміттенеміз, — дейді зерттеу авторлары.
Мамандардың пікірінше, мұндай технологиялар онкологиялық диагностикада түбегейлі өзгеріс әкеліп, келешекте жаппай профилактикалық тексерудің маңызды бөлігіне айналуы мүмкін.
Қысқа да нұсқа. Жазылыңыз telegram - ға
Оқи отырыңыз 
