24.03.2026
09:03
1252

Қазақстандағы коллекторлар: құқықтары мен міндеттері қандай?

Қазақстанда несие немесе қарыз мәселесі туындаған жағдайда, коллекторлық агенттіктердің қызметіне жүгіну тәжірибесі кең таралған. Алайда олардың жұмысы толықтай заңмен реттеледі. Сондықтан коллекторлардың қандай құқықтары бар және олар қандай талаптарды сақтауы тиіс екенін білу – әр азамат үшін маңызды, деп жазады El.kz.

Коллектор деген кім?

Коллектор – банктер мен микроқаржы ұйымдарына қарызын өтемеген азаматтармен жұмыс істейтін арнайы агенттік өкілі.

Олардың негізгі міндеті – борышкермен байланыс орнатып, қарызды заңды түрде қайтаруға ықпал ету.

Коллекторлардың құқықтары

Қазақстан заңнамасына сәйкес, коллекторлар:

  • борышкермен байланысуға (қоңырау шалу, хабарлама жіберу);
  • қарызды өтеу жолдарын талқылауға;
  • қарызды қайта құрылымдау бойынша ұсыныс жасауға;
  • заң аясында қажетті ақпарат сұратуға құқылы.

Бұл әрекеттердің барлығы тек заң талаптарына сай жүзеге асуы тиіс.

Коллекторлардың міндеттері

Коллекторлық агенттіктер келесі талаптарды сақтауы керек:

  • өзін және жұмыс істейтін ұйымын таныстыру;
  • тек рұқсат етілген уақытта байланысқа шығу;
  • борышкердің ар-намысы мен қадір-қасиетін құрметтеу;
  • жеке өмірге қол сұқпау;
  • заң талаптарын бұзбау.

Қандай әрекеттерге тыйым салынады?

Қазақстанда коллекторларға:

  • қорқытуға немесе қысым көрсетуге;
  • түнгі уақытта мазалауға;
  • үшінші тұлғаларға қарыз туралы ақпарат таратуға;
  • жалған мәлімет беруге қатаң тыйым салынған.

Неге бұл маңызды?

Көп жағдайда азаматтар өз құқықтарын білмегендіктен, коллекторлардың заңсыз әрекеттеріне тап болады.

Сондықтан:

  • өз құқығыңызды білу,
  • заңсыз әрекеттерге жол бермеу,
  • қажет болған жағдайда тиісті органдарға шағымдану – өте маңызды.

Коллекторлардың қызметі – қарызды қайтаруға бағытталған заңды құрал. Дегенмен олардың әрекеті нақты шектеулермен реттелген. Сондықтан борышкер де, коллектор да заң аясында әрекет етуі тиіс.