Қазақ тағамтану академиясы Қазақстан Республикасының Сауда және интеграция министрлігінің тапсырысы бойынша әлеуметтік маңызы бар азық–түлік тізімін қайта қарап, құрамын тексерді, деп хабарлайды El.kz интернет порталы.

Негізгі мақсат – тағамдардың физиологиялық құндылығы, тұз, қант және трансмайларды шамадан тыс тұтынудың зияны, сондай-ақ салауатты тамақтану мәдениетін қалыптастыру қажеттілігі.

Академия президенті, профессор Алмаз Шарманның айтуынша, “Қазақстан енді жай ғана қолжетімді асқа емес, денсаулықты нығайтатын тағамға көшуі керек. Бұл – әлемдік үрдіс”. 

Қандай тағамдарды сақтау керек?

Қазақ тағамтану академиясы кеңес бергендей, қоғамның азық-түлік себетінде болуын ұсынған негізгі, қоректік құндылығы жоғары өнімдер:

• Құнарлы ұн – талшыққа бай, B тобының дәрумендерін қамтиды;
• Картоп, күріш, макарон өнімдері – негізгі энергия көзі;
• Гречка – глютенсіз, темір мен ақуызға бай;
• Құс еті, сиыр еті, жұмыртқа – маңызды ақуыз және дәрумендер көздері;
• Көкөністер (сәбіз, қырыққабат, пияз) – дәрімендер мен минералдардың қайнар буыны;
• Сүт өнімдері – кальций, ақуыз және пробиотиктерге бай;
• Сары май мен күнбағыс майы – трансмайсыз күйінде пайдалы майлар көзі.

Тізімнен шығып қалуы мүмкін азық-түліктер:

• Ас тұзы – Қазақстанда орташа тұтынылған мөлшері (күніне 17 г) Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы белгілеген нормадан үш есе жоғары;
• Қара шай – маңызды қоректік заттардан айырылған және темірді сіңіруден тежей алады;
• Балаларға арналған дайын тамақ пен қоспалар – ана сүті арқылы берілуге тиіс заттарды алмастырып, сәби емдеуге кері әсер етуі мүмкін (ҰҰ ҰОС ұсынған ұсынымдарға сай емес);

Ұсынылатын тағамдар:

• Бұршақ тұқымдастар (доумен қырық) – ақуыз бен талшыққа бай;
• Жемістер (алма, банан) – дәрумендер мен антиоксиданттар көзі;
• Пшено – глютенсіз, B дәрумендері көп;
• Мұздатылған балық (карп, сазан) – омега‑3 және D дәруменіне бай негізгі молекулалық көмекші.

Азық-түлік себеті денсаулық мәдениетін қалыптастыруға бағытталуы керек. Бұл — ұлттың болашағына жасалған инвестиция. — дейді профессор Алмаз Шарман.

Жаңартылған мектеп мәзірі – 1 қыркүйектен бастап күшіне енетіні туралы жазған едік. 

Қазақстан мектептерінің жаңа тамақ стандарты 1 қыркүйектен бастап міндетті түрде енгізіледі. Бұл – ҚР Денсаулық сақтау министрлігінің бұйрығымен бекітілген, төмендегі талаптарды қамтиды:

• Тұз, қант, қаныққан және трансмайлардың мөлшері шектеледі;
• Мәзірде міндетті түрде – көкөністер, жемістер, ақуыз және сүт өнімдері;
• Тамақ сақтау мен дайындаудың санитариялық талаптары қатаң бақылауға алынады.