Қазақстанның Таяу Шығысқа әскери контингент жіберуі мүмкін деген ақпарат қоғамда қызу талқыланып жатыр. Алайда Сыртқы істер министрлігі бұл мәселеге қатысты ресми түсініктеме беріп, әңгіме әскери операция емес, тек гуманитарлық қолдау туралы екенін мәлімдеді. Сонымен қатар ведомство Қазақстанның халықаралық бейбітшілік кеңесіне қосылуына байланысты да тараған пікірлерге жауап берді.
Сыртқы істер министрлігінің ресми өкілі Ерлан Жетібаевтың айтуынша, Қазақстан халықаралық Бейбітшілік кеңесіне ешқандай міндетті қаржылық жарнасыз қосылған.
Министрлік өкілінің сөзінше, кеңес жарғысында көрсетілген 1 миллиард АҚШ доллары көлеміндегі жарна – міндетті төлем емес. Бұл тек ерікті түрде жасалатын үлес және ұйымға мүшелік шартына жатпайды.
Жетібаевтың айтуынша, Қазақстанның бұл бастамаға қосылуы елдің ұлттық мүдделеріне толық сәйкес келеді.
Қазақстан Бейбітшілік кеңесіне ешқандай қаржылық жарнасыз қосылды. Жарғыда көрсетілген 1 млрд АҚШ доллары көлеміндегі ерікті жарна мүшелік шарты болып саналмайды. Бұл – әрбір қатысушының дербес құқығы, – деді Ерлан Жетібаев.
Министрлік бұл ұйымға қатысу Қазақстанның халықаралық қауіпсіздікті нығайту, диалогты дамыту және көпжақты ынтымақтастықты кеңейту бағытындағы сыртқы саясатына сай келетінін атап өтті.
Қазақстан Таяу Шығысқа әскер жібермейді
Соңғы күндері бұқаралық ақпарат құралдарында Қазақстан Таяу Шығысқа әскери контингент жіберуі мүмкін деген ақпараттар тарады. Алайда Сыртқы істер министрлігі мұндай пікірлердің шындыққа толық сәйкес келмейтінін айтты.
Ведомство мәліметінше, Қазақстан тек гуманитарлық бағыттағы көмек көрсету мүмкіндігін қарастырып отыр.
Атап айтқанда, халықаралық тұрақтандыру күштеріне қолдау ретінде:
далалық госпиталі бар медициналық бөлімшелер
азаматтық-әскери үйлестіру орталығына бақылаушылар
жіберу мүмкіндігі қарастырылып жатыр.
Бұл шаралар әскери операцияға қатысу емес, тек гуманитарлық және тұрақтандыру миссиясының бір бөлігі ретінде түсіндіріледі.
Операцияның тек гуманитарлық құрамдас бөлігі туралы айтылып отыр. Мұндай шешімдер қолданыстағы заңнамаға сәйкес қабылданады, – деді министрлік өкілі.
Қазақстан Таяу Шығыстағы жағдайға байланысты гуманитарлық бағытта бірнеше бастама көтеріп отыр.
Олардың ішінде:
азық-түлік түріндегі гуманитарлық көмек жіберу
палестиналық студенттер үшін Қазақстан ЖОО-ларында 5 жылға 500 білім грантын бөлу
электронды үкімет жүйесі бойынша тәжірибемен бөлісу
Бұл шаралар аймақтағы әлеуметтік және гуманитарлық мәселелерді жеңілдетуге бағытталған.
Эвакуация: 900-ден астам азамат елге қайтарылды
Министрлік Таяу Шығыстағы шиеленіс аймақтарынан Қазақстан азаматтарын эвакуациялау жұмыстары жалғасып жатқанын хабарлады. Бүгінгі күнге дейін 946 қазақстандық қауіпсіз жерге шығарылған. Жақын арада Оман астанасы Маскаттан Алматыға 314 қазақстандық отырған арнайы рейс келуі жоспарланып отыр. Сонымен бірге Қазақстан эвакуациялық рейстерде бос орын болған жағдайда басқа ел азаматтарына да көмек көрсетуге дайын.
Азаматтар ең алдымен өз елдерінің дипломатиялық өкілдіктеріне жүгінеді. Бірақ өтініш түсіп, рейсте бос орын болса, көршілес мемлекеттердің азаматтарына көмектесуге дайынбыз, – деді Ерлан Жетібаев.
Айта кетейік, жақында өткен Бейбітшілік кеңесінің алғашқы отырысында АҚШ-тың бұрынғы президенті Дональд Трамп қатысушыларға алғыс айтып, Газадағы тұрақтылықты қалпына келтіруге бағытталған ортақ күш-жігерді атап өтті.
Кездесу барысында ол Қазақстанды «әдемі әрі бай мемлекет» деп сипаттап, ұйым жұмысына қатысқан елдердің рөліне ерекше тоқталды.
Сарапшылардың пікірінше, Қазақстанның бұл бастамаға қосылуы елдің көпвекторлы сыртқы саясатының жалғасы болып саналады. Қазақстан бұрын да Біріккен Ұлттар Ұйымының бітімгерлік миссияларына қатысып, халықаралық гуманитарлық жобаларды қолдап келеді.
Сондықтан жаңа ұйым аясындағы қатысу Қазақстанның дипломатиялық беделін арттыруға және халықаралық қауіпсіздік мәселелерінде белсенді рөл атқаруына мүмкіндік беруі мүмкін.
Қазіргі таңда Қазақстанның Таяу Шығысқа әскери контингент жіберу мәселесі күн тәртібінде тұрған жоқ. Ресми мәліметке сәйкес, сөз тек гуманитарлық көмек пен медициналық қолдау туралы болып отыр.
Ал Бейбітшілік кеңесіне қосылу Қазақстанның халықаралық қауіпсіздік, диалог және көпжақты ынтымақтастықты дамыту бағытындағы сыртқы саясатының жалғасы ретінде бағалануда.