31.08.2025
13:34
196
Қазақстан мен Қытайдың экономикалық қарым-қатынасы: Жаңа белестер

Қазақстан мен Қытайдың экономикалық қарым-қатынасы: Жаңа белестер

Қазақстан мен Қытай арасындағы экономикалық байланыстар тәуелсіздік алғаннан кейін, 1992 жылы дипломатиялық қарым-қатынас орнаған сәттен бастау алды. Қытай – бүгінгі таңда Қазақстанның ең ірі сауда серіктестерінің бірі. Екі ел арасындағы ынтымақтастықтың стратегиялық мәні бар, себебі Қазақстан Еуразияның орталығында орналасқан, ал Қытай – әлемдік экономикадағы жетекші ойыншы, деп хабарлайды El.kz интернет порталы.

Сауда айналымы

2024 жылы Қазақстан мен Қытай арасындағы тауар айналымы $40 млрд-қа жуықтады.

Қазақстан негізінен Қытайға мұнай, газ, уран, металл және ауыл шаруашылығы өнімдерін экспорттайды.

Қытайдан Қазақстанға дайын өнеркәсіп тауарлары, техника, электроника, киім-кешек және азық-түлік әкелінеді.

«Бір белдеу, бір жол» бастамасы

Қазақстан – Қытайдың «Бір белдеу, бір жол» жаһандық жобасындағы негізгі әріптес елдердің бірі.

Ляньюньган портындағы логистикалық орталық Қытай тауарларын Орталық Азияға, әрі қарай Еуропаға жеткізуді жеңілдетті.

«Қорғас – Шығыс қақпасы» АЭА өңірлік сауда мен транзиттің басты хабына айналып келеді.

Транскаспий халықаралық көлік дәлізі Қытай – Қазақстан – Каспий теңізі – Әзербайжан – Еуропа бағытында жүк тасымалын күшейтуде.

Инвестициялар

Қытай – Қазақстандағы ең ірі инвесторлардың бірі.

Соңғы 15 жылда Қытайдан Қазақстанға 20 млрд АҚШ долларынан астам инвестиция тартылды.

Инвестициялар негізінен энергетика, инфрақұрылым, ауыл шаруашылығы және өнеркәсіп салаларына бағытталған.

Артықшылықтары

  • Қазақстан экономикасына жаңа технологиялар мен капитал келуде;
  • Инфрақұрылымдық жобалар дамып, жаңа жұмыс орындары ашылуда;
  • Қазақстанның транзиттік әлеуеті артуда.

Келешек даму бағыттары

Қазақстан үшін ауыл шаруашылығы өнімдерін Қытайға экспорттауды ұлғайту маңызды.

Жасыл энергетика саласында бірлескен жобалар қолға алынуы мүмкін.

Шағын және орта бизнес арасындағы тікелей байланыстарды дамыту – сауда теңгерімін реттеудің тиімді жолы.

Қорытынды

Қазақстан мен Қытай арасындағы экономикалық қарым-қатынас – екіжақты ғана емес, бүкіл Еуразиядағы геоэкономикалық тұрақтылықтың кепілі. Екі елдің ынтымақтастығы Қазақстанға инвестиция мен технология тартуға мүмкіндік берсе, Қытай үшін бұл Орталық Азия мен Еуропаға ашылған маңызды қақпа болып қала береді.